У другой палове снежня 2022 года ў Мінску з'явілася новая турыстычная кропка з гістарычным кантэкстам - гэта часткова адноўлены фасад першай гарадской электрастанцыі (трансфарматарнай падстанцыі).

Дзе была першая электрастанцыя ў Менску

Першая электрастанцыя ў Мінску

Будаўніцтва гэтай электрастанцыі ў Мінску пачалося ў канцы 19 стагоддзя, а ў студзені 1895 года аб'ект ужо ўвялі ў эксплуатацыю. Гэтая падзея сапраўды варта назваць прарыўной і важнай, падобныя станцыі на той момант існавалі толькі ў Санкт-Пецярбургу, Кіеве і Маскве. Першая ж у свеце электрастанцыя з'явілася ў Лондане, у 1882 годзе.

Першая электрастанцыя ў Мінску
Пасляваенны здымак усяго комплексу (прыкладна 1945 год)

Адным з ініцыятараў будаўніцтва выступіў даволі вядомы губернатар Мінска (з 1890 па 1901 год) Караль Гутэн-Чапскі. Нешта падказвае, што рашэнне дадаць элементаў неагатычнай архітэктуры ў прамысловы аб'ект стала менавіта яго ідэяй. Як ніяк Чапскія на той момант пражывалі ў даволі незвычайных месцах (палац у Прылуках, сядзіба ў Станькава) і толк у архітэктуры разумелі.

Як выглядала першая гідраэлектрастанцыя ў Мінску?
крыніца: эл. архіў Нацыянальнага гістарычнага музея Беларусі. Здымак 30-ых гадоў

Ужо ў пачатку 20 стагоддзя электрычнасцю ад станцыі сілкаваліся не толькі найбліжэйшыя дамы, а таксама большасць крам, храмаў, банкаў, фабрык і тэатраў Мінска. Да 1912 года электрастанцыя мадэрнізавана, а яе магутнасць значна павялічана. Аднак і гэта не стала мяжой, у 1926 году першая менская электрастанцыя ўжо забяспечвала электраэнергіяй вялікую частку горада.

Дзе знаходзілася першая гідраэлектрастанцыя ў Менску?
крыніца: Куркоў І. "Мінск незнаёмы"
Здымак прыкладна 1927 год

Цікаўны факт: гэтым прадпрыемствам па-сапраўднаму ганарыліся, сюды можна было нават схадзіць на экскурсію па нядзелях (з 13:00 да 15:00) і агледзець абсталяванне.

Рабочы з першай Мінскай гідраэлектрастанцыі
крыніца: часопіс «Малады араты»

Каля адноўленага фасада трансфарматарнай падстанцыі ёсць і яшчэ адна вартая дэталь - гэта макет усяго прадпрыемства, дзякуючы якому можна ўявіць размах электрастанцыі.

Макет першай электрастанцыі ў Мінску

У савецкі час комплекс ужо былой электрастанцыі выкарыстоўвалі пад розныя патрэбы, у тым ліку спартовыя. У 2011 годзе іх знеслі для будаўніцтва гатэля сеткі "Kempinski".

Фасада адноўленай электрастанцыі ў Мінску

Адноўлены фасад электрастанцыі Мінск

З адваротнага боку адноўленага фасада ёсць тры рэльефныя пано, стылізаваныя пад арачныя вокны.

Новы турыстычны пункт у Мінску

Барэльефы на фасадзе электрастанцыі Мінска

Яшчэ адзін элемент усёй кампазіцыі - гэта мемарыяльная сцяна ў памяць партызанам, які абараняліся ў сценах электрастанцыі ад нямецкіх салдат.

Мемарыял партызанам на першай электрастанцыі ў Мінску

Знаходзіцца гэты аб'ект на праспекце Незалежнасці, каля маста праз Свіслач, ніжэй кропка на мапе:

Іншы цікавы прамысловы помнік Беларусі - Дрысвяцкая ГЭС «Дружба народаў», а гуляючы па сталіцы раю зазірнуць у музей "Дом Ваньковічаў".

1 КАМЕНТАР

ПАКІНЦЕ АДКАЗ

Увядзіце ваш каментар
Ваша імя